Showing posts with label HindiGeography. Show all posts
Showing posts with label HindiGeography. Show all posts
Govt Jobs / Sarkari Naukri

भारत की प्रमुख नदियों की सूची (नदी, लम्बाई, उदगम स्थान, सहायक नदियाँ)
Posted on: 11/05/2017 07:52:00 AM By: Team RIJADEJA.com

नदी लम्बाई (कि.मी.) उद्गम स्थान सहायक नदियाँ प्रवाह क्षेत्र (सम्बन्धित राज्य)
ब्रह्मपुत्र नदी 2880 मानसरोवर झील के निकट (तिब्बत में सांग्पो) घनसिरी, कपिली, सुवनसिती, मानस, लोहित, नोवा, पद्मा, दिहांग अरुणाचल प्रदेश, असम
वैतरणी नदी 333 क्योंझर पठार - उड़ीसा
स्वर्ण रेखा 480 छोटा नागपुर पठार - उड़ीसा, झारखण्ड, पश्चिम बंगाल
घाघरा नदी 1080 मप्सातुंग (नेपाल) हिमनद शारदा, करनली, कुवाना, राप्ती, चौकिया उत्तर प्रदेश, बिहार
रामगंगा नदी 690 नैनीताल के निकट एक हिमनदी से खोन उत्तरांचल, उत्तर प्रदेश
यमुना नदी 1375 यमुनोत्री ग्लेशियर चम्बल, बेतवा, केन, टोंस, गिरी, काली, सिंध, आसन उत्तरांचल, उत्तर प्रदेश, दिल्ली
गंगा नदी 2,510 (2071) गंगोत्री के निकट गोमुख से यमुना, रामगंगा, गोमती, बागमती, गंडक, कोसी, सोन, अलकनंदा, भागीरथी, पिण्डार, मंदाकिनी उत्तरांचल, उत्तर प्रदेश, बिहार, पश्चिम बंगाल
कावेरी नदी 760 केरकारा के निकट ब्रह्मगिरी हेमावती, लोकपावना, शिमला, भवानी, अमरावती, स्वर्णवती कर्नाटक, तमिलनाडु
बनास नदी - खमनौर पहाड़ियों से सोड्रा, मौसी, खारी कर्नाटक, तमिलनाडु
सिन्धु नदी 2,880 (709) मानसरोवर झील के निकट (तिब्बत) सतलुज, व्यास, झेलम, चिनाब, रावी, शिंगार, गिलगित, श्योक जम्मू और कश्मीर, लेह
चिनाब नदी 1180 बारालाचा दर्रे के निकट चन्द्रभागा जम्मू-कश्मीर
झेलम नदी 720 शेषनाग झील, जम्मू-कश्मीर किशन, गंगा, पुँछ, लिदार, करेवाल, सिंध जम्मू-कश्मीर, कश्मीर
दामोदर नदी 600 छोटा नागपुर पठार से दक्षिण पूर्व कोनार, जामुनिया, बराकर झारखण्ड, पश्चिम बंगाल
गंडक नदी 425 नेपाल तिब्बत सीमा पर मुस्ताग के निकट काली, गंडक, त्रिशूल, गंगा बिहार
चम्बल नदी 960 मऊ के निकट जानापाव पहाड़ी से काली, सिंध, सिप्ता, पार्वती, बनास मध्य प्रदेश
बेतवा नदी 480 भोपाल के पास उबेदुल्ला गंज के पास - मध्य प्रदेश
ताप्ती नदी 724 मुल्ताई से (बेतूल) पूरणा, बेतूल, गंजल, गोमई मध्य प्रदेश, गुजरात
नर्मदा नदी 1312 अमरकंटक चोटी तवा, शेर, शक्कर, दूधी, बर्ना मध्य प्रदेश, गुजरात
माही नदी - मेहद झील से सोम, जोखम, अनास, सोरन मध्य प्रदेश, गुजरात
महानदी 890 सिहावा के निकट रायपुर सियोनाथ, हसदेव, उंग, ईब, ब्राह्मणी, वैतरणी मध्य प्रदेश, छत्तीसगढ़, उड़ीसा
सोन नदी 770 अमरकंटक की पहाड़ियों से रिहन्द, कुनहड़ मध्य प्रदेश, बिहार
कृष्णा नदी 1290 महाबलेश्वर के निकट कोयना, यरला, वर्णा, पंचगंगा, दूधगंगा, घाटप्रभा, मालप्रभा, भीमा, तुंगप्रभा, मूसी महाराष्ट्र, कर्नाटक, आन्ध्र प्रदेश
गोदावरी नदी 1450 नासिक की पहाड़ियों से प्राणहिता, पेनगंगा, वर्धा, वेनगंगा, इन्द्रावती, मंजीरा, पुरना महाराष्ट्र, कर्नाटक, आन्ध्र प्रदेश
साबरमती 716 जयसमंद झील (उदयपुर) वाकल, हाथमती राजस्थान, गुजरात
लूनी नदी - नाग पहाड़ सुकड़ी, जनाई, बांडी राजस्थान, गुजरात, मिरूडी, जोजरी
कोसी नदी 730 नेपाल में सप्तकोशिकी (गोंसाईधाम) इन्द्रावती, तामुर, अरुण, कोसी सिक्किम, बिहार
व्यास नदी 470 रोहतांग दर्रा तीर्थन, पार्वती, हुरला हिमाचल प्रदेश
रावी नदी 725 रोहतांग दर्रा, कांगड़ा साहो, सुइल हिमाचल प्रदेश, जम्मू-कश्मीर, पंजाब
सतलुज नदी 1440 (1050) मानसरोवर के निकट राकसताल व्यास, स्पिती, बस्पा हिमाचल प्रदेश, पंजाब
आयड़ या बेडच नदी 190 गोमुण्डा पहाड़ी, उदयपुर बनास नदी -
इन्द्रावती नदी 531 कालाहाण्डी, उड़ीसा नारंगी, कोटरी -
उत्तरी पेन्नार 570 नंदी दुर्ग पहाड़ी पाआधनी, चित्रावती, सागीलेरू -
काली सिंध नदी 416 बागलो, ज़िला देवास, विंध्याचल पर्वत यमुना नदी -
केन नदी - विंध्याचल श्रेणी यमुना नदी -
क्षिप्रा नदी - काकरी बरडी पहाड़ी, इंदौर चम्बल नदी -
गिरना नदी - पश्चिम घाट, नासिक - -
घग्घर नदी - कालका, हिमाचल प्रदेश - -
तवा नदी - महादेव पर्वत, पंचमढ़ी नर्मदा नदी -
तुंगभद्रा नदी - पश्चिमी घाट में गोमन्तक चोटी कुमुदवती, वर्धा, हगरी, हिंद, तुंगा, भद्रा -
दक्षिण पिनाकिन 400 चेन्ना केशव पहाड़ी, कर्नाटक - -
दक्षिणी टोंस 265 तमसा कुंड, कैमूर पहाड़ी - -
दामन गंगा नदी - पश्चिम घाट - -
पार्वती नदी - विंध्याचल, मध्य प्रदेश चम्बल नदी -
बाणगंगा नदी 494 बैराठ पहाड़ियाँ, जयपुर यमुना नदी -
मयूसा नदी - आसोनोरा के निकट मेदेई -
शारदा नदी 602 मिलाम हिमनद, हिमालय, कुमायूँ घाघरा नदी -
साबरी नदी 418 सुईकरम पहाड़ी सिलेरु -
सिन्ध नदी - सिरोज, गुना ज़िला चम्बल नदी -
सोम नदी - बीछा मेंड़ा, उदयपुर जोखम, गोमती, सारनी -
हसदो नदी - सरगुजा में कैमूर पहाड़ियाँ महानदी -
हुगली नदी - नवद्वीप के निकट जलांगी -

rivers of india in hindi
Read More »
Govt Jobs / Sarkari Naukri

भारत की मिट्टी के प्रकार, स्थान और लक्षण
Posted on: 7/22/2017 05:56:00 AM By: Team RIJADEJA.com

जलोढ़ मिट्टी:

नदियों द्वारा महीन गाद जमा होने से बने होते हैं। यह दुनिया की सबसे उपजाऊ मिट्टी में से एक है। ये उत्तरी मैदानों और नदी-डेल्टा में पाए जाते हैं। बहुत महीन और अपेक्षाकृत नई जलोढ़क गंगा-ब्रह्मपुत्र के जलोढ़ बाढ़ मैदानों में और डेल्टा में पाया जाता है और खादर के रूप में जाना जाता है। अपेक्षाकृत पुराने और मोटे जलोढ़क भांगर के रूप में जाने जाते है। यह नदी घाटियों के ऊपरी किनारों पर पाए जाते है।

काली मिट्टी:

ज्वालामुखी चट्टानों के लावा प्रवाह से बनी हैं। वे मिट्टी मृत्तिकावत् होती हैं और लंबी अवधि के लिए नमी बरकरार रखती है। ये मिट्टी उपजाऊ है। ये महाराष्ट्र के डेक्कन ट्रैप क्षेत्र में और मध्य प्रदेश और गुजरात के कुछ हिस्सों में मुख्य रूप से पाई जाती हैं । ये मिट्टी कपास फसल उगाने के लिए सबसे उपयुक्त हैं। यह काली कपास मिट्टी के रूप में भी जानी जाती है। स्थानीय स्तर पर इस मिट्टी को रेगुर मिट्टी कहा जाता है।

लाल मिट्टी:

भारतीय प्रायद्वीप के गर्म और अपेक्षाकृत शुष्क दक्षिणी और पूर्वी भागों की आग्नेय चट्टानों से निकाली गई है। ये मिट्टी कम उपजाऊ है। हालांकि उर्वरकों के उपयोग के साथ ये अच्छी फसल का उत्पादन कर सकती हैं।

लेटराइट मिट्टी:

छोटा नागपुर के पठार और उत्तर-पूर्वी राज्यों के कुछ गर्म हिस्सों और पश्चिमी घाट में पाई जाती हैं। भारी वर्षा के कारण मिट्टी के ऊपर के पोषक तत्वों में गिरावट आकर चूना रह जाता है । इस प्रक्रिया को लीचिंग के रूप में जाना जाता है। इस मिट्टी में धरण की कमी होती है और इसलिए ये कम उपजाऊ होती है।

पहाड़ी मिट्टी:

हिमालय के पहाड़ी क्षेत्र में मिट्टी की परत आम तौर पर पतली है। घाटियों में अपेक्षाकृत मोटी परत होती है। ऐसे क्षेत्रों की मिट्टी को पहाड़ी मिट्टी के रूप में जाना जाता है। राजस्थान और गुजरात के शुष्क क्षेत्र में पायी गई रेतीली मिट्टी को रेगिस्तान मिट्टी के रूप में वर्गीकृत किया जाता हैं। ये संरचना में ढीली होती हैं और इसमें नमी की कमी होती है।

Indian Soil

Read More »
Govt Jobs / Sarkari Naukri

मुख्य अंतरराष्ट्रीय सीमा रेखाएं हिंदी में
Posted on: 7/22/2017 05:54:00 AM By: Team RIJADEJA.com

डूरंड रेखा (Durand Line):

  • अफ़ग़ानिस्तान और पाकिस्तान की सीमा के बीच में आई हुई है।
  • 2,640 किलोमीटर लम्बी है।
  • सन 1893 में ब्रिटिश इंडिया और अफ़ग़ान प्रतिनिधियों के बीच की एक सहमती का नतीजा है
  • ब्रिटिश इंडिया के तत्कालीन विदेश मंत्री सर मॉर्टिमर डूरंड के नाम पर रखा गया था|

हिंडनबर्ग रेखा (Hindenburg Line):

  • जर्मनी और पोलैंड के मध्य में आई हुई है।
  • प्रथम विश्व युद्ध के समय जर्मनी की सेना इसी रेखा से लौटी थी|

सीजफ्राइड रेखा (Seigfrid Line):

  • जर्मनी तथा फ्रांस के बीच है।
  • इस रेखा को जर्मनी ने बनाया है|

रेडक्लिफ रेखा (Radcliffe Line):

  • भारत और पाकिस्तान के मध्य सीमाओं का निर्धारण करती है|
  • 3310 किमी लम्बी है|
  • 15 अगस्त 1947 को सर रेडक्लिफ द्वारा इसका निर्धारण किया था|

मैनरहीन रेखा:

  • सोवियत रूस और फ़िनलैंड के बीच की रेखा है |

मैगीनाट रेखा (Maginot Line):

  • जर्मनी और फ़्रांस के बीच की सीमा रेखा है|
  • यह रेखा फ़्रांस द्वारा खिंची गयी है।
  • यह रेखा कंक्रीट, लोहा इत्यादि से बनी है|
  • 1929 से 1938 के बीच इसे बनाया गया था|

मैकमोहन रेखा (Macmahon Line):

  • भारत-चीन सीमा के विवाद को सुलझाने के लिए बनाई गइ थी।
  • यह रेखा 700 किमी. लम्बी है।
  • इस रेखा को 1914 में सर मैकमोहन (ब्रिटेन) ने बनाया था।

ओडरनीसे रेखा (Order-Neisse Line):

  • पूर्व जर्मनी तथा पोलैंड के बीच यह रेखा है
  • द्वितीय विश्व युद्ध के बाद नियत की गई।

49 वीं समानांतर रेखा (49th Parallel):

  • उत्तरी अमेरिका तथा कनाडा को दो हिस्सो में बांटती है।

38 वीं समानांतर रेखा (38th Parallel):

  • उत्तर कोरिया तथा दक्षिण कोरिया को दो हिस्सो में बांटती है |

24 वीं समानांतर रेखा (24th Parallel):

  • भारत तथा पाकिस्तान के बीच कच्छ के पास है|
  • पाकिस्तान के अनुसार यह रेखा भारत पाकिस्तान के बीच ठीक-ठीक सीमा का निर्धारण करती है लेकिन भारत इस रेखा को स्वीकार नहीं करता है।

17 वीं समानांतर रेखा (17th Parallel):

  • उत्तरी वियतनाम तथा द. वियतनाम के बीच आयी थी|
  • वियतनाम के एकीकरण के पहले यह देश को दो भागों में बांटती थी।
  • वियतनाम अब संयुक्त हो जाने की वजह से अब यह रेखा नही है।

1410 पश्चिमी देशांतर रेखा:

  • अलास्का (USA) और कनाडा के बीच की सीमा रेखा है|
List of International Boundaries and its description

Read More »
Govt Jobs / Sarkari Naukri

भारत में वन्यजीव अभयारण्य और उनके राज्य
Posted on: 7/22/2017 05:51:00 AM By: Team RIJADEJA.com

राज्य वन्यजीव अभयारण्य
अंडमान व नोकोबार द्वीप समूह ग्रेट निकोबार
अरुणाचल प्रदेश पाखुई-बामेरी
असम गरमपनी
आंध्र प्रदेश नागार्जुन सागर श्रीशैलम
आंध्र प्रदेश एटुरनगरं
आंध्र प्रदेश कोल्लेरू
आंध्र प्रदेश पुलिकट
उत्तर प्रदेश चंद्रप्रभा (वाराणसी)
ओडिशा सतकसिया
ओडिशा नंदन कानन ( भुवनेश्वर )
ओडिशा चंदक
ओडिशा चिल्का झील
कर्नाटक भद्रा
कर्नाटक दांदेली
कर्नाटक रंगनाथिट्टू
केरल वेणाड
केरल नैयर
गोवा भगवान महावीर
झारखंड पलामू
झारखंड हजारीबाग
तमिलनाडु वेदंथंगल
तमिलनाडु प्वाइंट केलिमियर
तमिलनाडु मुंडनथुराई
पंजाब अबोहर
पश्चिम बंगाल महानदी
पश्चिम बंगाल जोल्दापरा
पश्चिम बंगाल सजनाखाली
बिहार गौतम बुद्ध (गया )
मध्य प्रदेश बोरी - सतपुड़ा
मध्य प्रदेश पंचमढ़ी
मध्य प्रदेश राष्ट्रीय चंबल
महाराष्ट्र कन्हेरी
महाराष्ट्र मेलघाट
मिजोरम डम्पा
राजस्थान माउंट आबू
राजस्थान ताल छ्प्पर
हिमाचल प्रदेश गोविंद सागर
हिमाचल प्रदेश शिकारी देवी ( मंडी )

gk hindi wildlife sanctuaries india

Read More »
Govt Jobs / Sarkari Naukri

भारत के राष्ट्रीय उद्यान और उनके राज्य
Posted on: 7/21/2017 07:59:00 PM By: Team RIJADEJA.com


राज्य राष्ट्रीय उद्यान
अंडमान और निकोबार आईलैंड्स कैम्पबेल
अंडमान और निकोबार आईलैंड्स गलाथिया
अंडमान और निकोबार आईलैंड्स महात्मा गांधी मरीन
अंडमान और निकोबार आईलैंड्स मध्य बटन द्वीप
अंडमान और निकोबार आईलैंड्स माउंट हेरिएट
अंडमान और निकोबार आईलैंड्स उत्तर बटन द्वीप
अंडमान और निकोबार आईलैंड्स रानी झांसी मरीन
अंडमान और निकोबार आईलैंड्स सैडल पीक
अंडमान और निकोबार आईलैंड्स दक्षिण बटन द्वीप
अरुणाचल प्रदेश मॉलिंग
अरुणाचल प्रदेश नमदाफा
असम डिब्रू-सैखोवा
असम काजीरंगा
असम मानस
असम नामेरी
असम ओरंग
आंध्र प्रदेश कासू ब्रह्मानंद रेड्डी
आंध्र प्रदेश महावीर हरिण वनस्थल
आंध्र प्रदेश मृगवनी
आंध्र प्रदेश श्री वेंकटेश्वरा
उत्तर प्रदेश दुधवा
उत्तराखंड कॉर्बेट
उत्तराखंड गंगोत्री
उत्तराखंड गोबिंद
उत्तराखंड नंदा देवी
उत्तराखंड राजाजी
उत्तराखंड फूलों की घाटी (फूलों की घाटी)
ओडिशा भीतरकणिका
ओडिशा सिमलीपाल
कर्नाटक अंशी
कर्नाटक बांदीपुर
कर्नाटक बंनेर्घट्टा
कर्नाटक कुद्रेमुख
कर्नाटक नागरहोल
केरल रावीकुलम
केरल पेरियार
केरल साइलेंट वैली
गुजरात बंस्दा
गुजरात गिर
गुजरात समुद्री (कच्छ की खाड़ी)
गुजरात काला हिरन
गोवा मोलन
छत्तीसगढ़ इंद्रावती
छत्तीसगढ़ कंगेरघाटी
छत्तीसगढ़ संजय
जम्मू और कश्मीर शहर के वन (सलीम अली)
जम्मू और कश्मीर दाचीगाम
जम्मू और कश्मीर हेमिस
जम्मू और कश्मीर किश्तवाड़
झारखंड बेतला
तमिलनाडु गिंडी
तमिलनाडु मन्नार की खाड़ी समुद्री
तमिलनाडु इंदिरा गांधी (अन्नामलाई)
तमिलनाडु मुदुमलाई
तमिलनाडु मुकुर्थी
नागालैंड इंटन्की
पश्चिम बंगाल बुक्सा
पश्चिम बंगाल गोरुमारा
पश्चिम बंगाल नेऔर घाटी
पश्चिम बंगाल सिंघलीला
पश्चिम बंगाल सुंदरबन
बिहार वाल्मीकि
मणिपुर कैबुल-लामजाओ
मध्य प्रदेश बांधवगढ
मध्य प्रदेश जीवाश्म
मध्य प्रदेश कान्हा
मध्य प्रदेश माधव
मध्य प्रदेश पन्ना
मध्य प्रदेश पेंच (प्रियदर्शिनी)
मध्य प्रदेश संजय
मध्य प्रदेश सतपुर
मध्य प्रदेश वन विहार
महाराष्ट्र गुगामल
महाराष्ट्र नवेगॉव
महाराष्ट्र पेंच
महाराष्ट्र संजय गांधी (बोरीविली )
महाराष्ट्र तदोबा
मिजोरम मुर्लेन
मिजोरम फावंगपुई ब्लू माउंटेन
मेघालय बल्फाकरम
मेघालय नोकरेक रिज
राजस्थान रेगिस्तान
राजस्थान केवलादेव घाना
राजस्थान रणथंभौर
राजस्थान सरिस्का
सिक्किम कंचनजंगा (कंचनजंगा)
हरियाणा सुल्तानपुर
हिमाचल प्रदेश ग्रेट हिमालयन
हिमाचल प्रदेश पिन घाटी

National Park in India

Read More »
Govt Jobs / Sarkari Naukri

भारत के महत्वपूर्ण पक्षी अभयारण्य और उनके राज्य
Posted on: 7/21/2017 07:54:00 PM By: Team RIJADEJA.com

अभयारण्य राज्य का नाम
कंवर पक्षी अभयारण्य बेगूसराय (बिहार)
कुमारकोम पक्षी अभयारण्य कोट्टायम (केरल)
खिजड़िया पक्षी अभयारण्य जामनगर (गुजरात)
घाना पक्षी अभयारण्य ( केवलादेव ) भरतपुर (राजस्थान)
चिंतामनि कर पक्षी अभयारण्य नरेंद्रपुर (24 परगना , पश्चिम बंगाल)
चिल्का पक्षी अभयारण्य ओडिशा
डॉ सलीम अली पक्षी अभयारण्य चोराओ (गोवा)
डॉ सलीम अली पक्षी अभयारण्य तहट्टेक्काड (केरल)
नल सरोवर पक्षी अभयारण्य साणंद (गुजरात)
नलपति पक्षी अभयारण्य नेल्लोर (आंध्र प्रदेश)
बंकापुर मयूर अभयारण्य कर्नाटक
बखीरा पक्षी अभयारण्य खलीलाबाद (उत्तर प्रदेश)
रंगाथिटटु पक्षी विहार मैसूर (कर्नाटक)

Bird Sanctuaries in India

Read More »
Govt Jobs / Sarkari Naukri

भारत की भू-आकृतिक इकाइयाँ, क्षेत्रफल और कुल क्षेत्रफल का प्रतिशत
Posted on: 7/18/2017 06:42:00 AM By: Team RIJADEJA.com

इकाइयाँ क्षेत्रफल कुल क्षेत्रफल का प्रतिशत
द्वीपीय समूह 8300 0.3
थार मरुस्थल 1,75,000 5.4
तटीय मैदान 3,35,000 10.4
मध्यवर्ती उच्च भूमि 3,36,000 10.4
विशाल मैदान 5,50,000 17.9
उत्तरी पर्वत श्रेणियाँ 5,78,000 17.9
प्रायद्वीपीय पठार 12,41,000 38.5
Indian geography gk in hindi

Read More »
Govt Jobs / Sarkari Naukri

भारत की झीलें (नदी, प्रकार, स्थान और राज्य)
Posted on: 7/18/2017 06:35:00 AM By: Team RIJADEJA.com

झील का नाम नदी का नाम प्रकार स्थान राज्य का नाम
अंशुपा झील महानदी मीठे पानी की झील कटक ओडिशा
अगरा झील(बैंगलोर) ---- कृत्रिम झील बेंगलुरू कर्नाटक
अनोखा आर्द्रभूमिपारिस्थितिकी तंत्र, अनोखा आर्द्रभूमिपारिस्थितिकी तंत्र, अनोखा आर्द्रभूमिपारिस्थितिकी तंत्र, अनोखा आर्द्रभूमिपारिस्थितिकी तंत्र, अनोखा आर्द्रभूमिपारिस्थितिकी तंत्र,
अपर लेक(भोपाल) कोलांस नदी ---- भोपाल मध्य प्रदेश
अष्टमुडी झील कललडा नदी अष्टमुडी झील कललडा नदी
एकहथेली के आकार का एकहथेली के आकार का एकहथेली के आकार का एकहथेली के आकार का एकहथेली के आकार का
कोल्लम केरल कोल्लम केरल कोल्लम
उपवन झील ---- ---- थाइन महाराष्ट्र
उमिम झील उमिम नदी ---- शिलांग मेघालय
उलसूर झील (बैंगलोर) ---- बासी पानी बेंगलुरू कर्नाटक
उस्मान सागर मूसी नदी कृत्रिम झील हैदराबाद तेलंगाना
ऊटी झील ---- कृत्रिम झील उधगा मंडलम तमिलनाडु
एना सागर झील ---- कृत्रिम झील अजमेर राजस्थान
कंवर झील गंडक नदी ---- बेगूसराय बिहार
कनकरिआ झील ---- कृत्रिम झील अहमदाबाद गुजरात
कन्जिा झील महानदी प्राकृतिक झील भुवनेश्वर ओडिशा
कयलना झील ---- कृत्रिम झील जोधपुर राजस्थान
करंजी i झील(मैसूर) ---- ---- मैसूर कर्नाटक
करेरी (कुमरवह) झील ---- मीठे पानी, उच्च ऊंचाई झील धर्मशाला हिमाचल प्रदेश
कर्ण झील ---- प्राकृतिक दृश्यों उचाना हरयाणा
कांजली वेटलैंड बिएन नदी मीठे पानी की झील कपूरथला पंजाब
कीथम झील ---- सुंदर झील आगरा उत्तर प्रदेश
कुक्करहल्ली झील (मैसूर) ---- मीठे पानी, मनोरंजन औरमत्स्य पालन मैसूर कर्नाटक
कोडाइकनालझील ---- ताजा पानी, कृत्रिम झील कोडाइकनाल तमिलनाडु
कोलेरु झील कृष्णा और गोदावरी ताजा पानी विजयवाड़ा आंध्र प्रदेश
खज्जर झील रावी नदी मिड ऊंचाई झील चंबा हिमाचल प्रदेश
खेचेोपलरी झील ---- पवित्र झील पेलिंग, पश्चिम सिक्किम सिक्किम
गुरूडोंगमर झील ---- मीठे पानी की झील उत्तरी सिक्किम सिक्किम
गोरेवाड़ा झील पिली नदी मीठे पानी की झील नागपुर महाराष्ट्र
चंद्रताल ---- मीठे पानी की झील लाहौल और स्पीति हिमाचल प्रदेश
चन्दुबी झील कुलसि नदी ---- गुवाहाटी असम
चिल्का झील दया नदी खारा पानी पुरी ओडिशा
चेम्बरामबक्क्म अड्यार नदी कृत्रिम झील चेन्नई तमिलनाडु
छोटे तालाब,भोपाल ---- ---- भोपाल मध्य प्रदेश
जयसमंद गोमती नदी जलाशय उदयपुर राजस्थान
झील चोलमउ ---- हिमनदों, ताजा पानी झील उत्तरी सिक्किम सिक्किम
झील सलउसगर राजस्थान
टैम दिल झील ---- जलाशय आइजोल मिजोरम
डल झील झेलम नदी गर्म मोनोमिक्टिक श्रीनगर जम्मू और कश्मीर
डोडीताल ---- मीठे पानी की झील देहरादून उत्तराखंड
तालाब पालीझील ---- ---- थाइन महाराष्ट्र
तिल्यार झील ---- ---- रोहतक हरयाणा
त्सो मोरीरी ---- नुनखरा जम्मू जम्मू और कश्मीर
त्सोंगमो झील ---- हिमनदों झील पूर्वी सिक्किम सिक्किम
थोल झील ---- कृत्रिम झील अहमदाबाद-वेस्ट गुजरात
दशिर झील ---- उच्च ऊंचाई झील केलांग हिमाचल प्रदेश
दीपोर बिल ब्रह्मपुत्र नदी ताजा पानी गुवाहाटी असम
दुर्गम चेरूवू (गुप्त झील) ---- मीठे पानी हैदराबाद तेलंगाना
दूध तलाई ---- छोटे पानी की टंकी उदयपुर राजस्थान
धनखड़ झील ---- उच्च ऊंचाई झील कुल्लू हिमाचल प्रदेश
नऔकुचितल ---- ---- नैनीताल उत्तराखंड
नक्की झील ---- कृत्रिम झील सिरोही राजस्थान
नल सरोवर भोगवा नदी ---- अहमदाबाद-वेस्ट गुजरात
नाको झील ---- उच्च ऊंचाई झील किन्नौर हिमाचल प्रदेश
नारायण सरोवर ---- कृत्रिम झील भुज गुजरात
नैनीताल झील ---- प्राकृतिक मीठे पानी नैनीताल उत्तराखंड
पंडोह झील ब्यास नदी ---- मंडी हिमाचल प्रदेश
पंपा सरोवर तुंगभद्रा नदी पवित्र सरोवर (हिन्दुओंमहाकाव्य के लिए पवित्रतालाब) कोप्पल कर्नाटक
पचपदरा झील ---- खारा झील बारमेर राजस्थान
पदिंजरे चिराझील ---- कृत्रिम तालाब त्रिशूर केरल
पराशर झील ---- होलोमिक्टिक मंडी हिमाचल प्रदेश
पलक दिल झील ---- लेन्टिक झील सैहा मिजोरम
पलवल चेरूवू झील ---- कृत्रिम झील सिकंदराबाद तेलंगाना
पवई लेक ---- कृत्रिम झील मुंबई महाराष्ट्र
पांगोंग त्सो ---- सोडा झील जम्मू जम्मू और कश्मीर
पारावुर कायल इथिककरा नदी ताजा और मेड़ कोल्लम केरल
पाषाण झील राम नाडी कृत्रिम झील पुणे महाराष्ट्र
पिछोला झील ---- मीठे पानी की झील उदयपुर राजस्थान
पुत्तेनहल्ली झील (बैंगलोर) ---- ---- बेंगलुरू कर्नाटक
पुन्नामाड़ा झील (वेम्बानाड झील मणिमाला,मीनचिल ---- अलाप्पुझा केरल
पुलीकट अरणि नदी, नदी और कलंगी स्वर्णमुखी नदी खारे नमकीन के लिए चेन्नई, श्रीहरिकोटा, सुल्लुरपेटा आंध्र प्रदेश
पुष्कर झील लूनी नदी कृत्रिम झील अजमेर राजस्थान
पूर्व कलकत्ताझीलों ---- प्राकृतिक और मानव निर्मितझीलों कोलकाता पश्चिम बंगाल
फतेह सागरझील अयद नदी कृत्रिम, ताजा पानी,पोलयमिक्टिक झील उदयपुर राजस्थान
बड़खल झील ---- प्राकृतिक जल की झील फरीदाबाद हरयाणा
बरूआ सागरताल ---- कृत्रिम झील बरुआ सागर शहर उत्तर प्रदेश
बलसागर झील ---- कृत्रिम झील कुल्पहर उत्तर प्रदेश
बेटा बिल ककरा नदी ताजा पानी विवर्तनिक झील करीमगंज असम
बेरिजम झील ---- मीठे पानी डिंडीगुल तमिलनाडु
बेल्लन्दुर झील(बैंगलोर) पोन्नैयर नदी ---- बेंगलुरू कर्नाटक
ब्रह्मा सरोवर रजवाहा नदी प्राचीन पानी की टंकी थानेसर हरयाणा
ब्लू बर्ड लेक ---- ---- हिसार हरयाणा
भीमताल झील ---- सबसे बड़ी प्राकृतिक झील भीमताल उत्तराखंड
भृगु झील ---- उच्च ऊंचाई झील कुल्लू हिमाचल प्रदेश
मच्चिअल झील ---- कम ऊंचाई झील मंडी हिमाचल प्रदेश
मडिवाला झील(बैंगलोर) ---- कृत्रिम झील उष्णकटिबंधीय बेंगलुरू कर्नाटक
मणिमहेश झील ---- उच्च ऊंचाई झील चंबा हिमाचल प्रदेश
मणिमहेश झील ---- उच्च ऊंचाई झील चंबा हिमाचल प्रदेश
मनसर झील ---- होलोसीन मोनो मिक्टिक ,ओलिगोट्रोफिक जम्मू जम्मू और कश्मीर
महाराणा प्रतापसागर ब्यास नदी ---- कांगड़ा हिमाचल प्रदेश
माणांचिरा झील ---- कृत्रिम, ताजे पानी की झील कोझिकोड केरल
मानसबल झील झेलम नदी Monomictic मिश्रण श्रीनगर जम्मू और कश्मीर
मीर आलम टैंक मूसी नदी कृत्रिम झील हैदराबाद तेलंगाना
मैन सागर झील ---- मीठे पानी - मनोरंजन जयपुर राजस्थान
मोती झील,कानपुर ---- कृत्रिम झील कानपुर उत्तर प्रदेश
रंगसागर झील ---- छोटे कृत्रिम झील उदयपुर राजस्थान
रनकला झील ---- सुरम्य झील कोल्हापुर महाराष्ट्र
रवींद्र सरोबर (धकुरीआ झील) ---- कृत्रिम झील कोलकाता पश्चिम बंगाल
राजसमंद झील गोमती नदी जलाशय कांकरोली राजस्थान
रामगढ़ झील ---- कृत्रिम झील जयपुर राजस्थान
रामगढ़ तालझील ---- ---- गोरखपुर उत्तर प्रदेश
रेड हिल्स झील(पुजहल झील) ---- कृत्रिम झील चेन्नई तमिलनाडु
रेणुका झील ---- कम ऊंचाई झील सिरमौर हिमाचल प्रदेश
रेवलसर झील ---- मिड ऊंचाई झील मंडी हिमाचल प्रदेश
रोपड़ वेटलैंड सतलुज नदी मानव निर्मित मीठे पानी रूपनगर पंजाब
लखोटा झील ---- ---- जामनगर गुजरात
लालबाग झील(बैंगलोर) ---- ---- बेंगलुरू कर्नाटक
लिंगमबुद्धि iझील (मैसूर) कावेरी नदी बारहमासी मीठे पानी मैसूर कर्नाटक
लोकतक झील मणिपुर नदी ताजा पानी (लेन्टिक ) मोरंग मणिपुर
लोनार झील ---- प्रभाव गड्ढा झील, साल्टलेक लोनार महाराष्ट्र
वडक्केचीरा ---- कृत्रिम तालाब त्रिशूर केरल
वस्त्रापुर झील नर्मदा नदी ताजा पानी अहमदाबाद-वेस्ट गुजरात
वीरानाम झील ---- कृत्रिम, रुक-रुक कर झील कुड्डालोर तमिलनाडु
वुलर झील झेलम नदी मीठे पानी की झील श्रीनगर जम्मू और कश्मीर
वेन्ना झील ---- ---- महाबलेश्वर महाराष्ट्र
वेल्लयानी झील करमना नदी ---- तिरुवनंतपुरम केरल
शनि ताल ---- मीठे पानी की झील उत्तराखंड
शमीरपेट झील ---- कृत्रिम झील हैदराबाद तेलंगाना
शसथंकोट्टा झील कललडा नदी सबसे बड़ा मीठे पानी कीझील कोल्लम केरल
शिवजीसगर झील कोयना नदी जलाशय सतारा महाराष्ट्र
शेखा झील ---- ताजा पानी बारहमासी अलीगढ़ उत्तर प्रदेश
शेषनाग झील लिद्दर नदी अल्पाइन उच्च ऊंचाई,ओलिगोट्रोफिक झील अनंतनाग जम्मू और कश्मीर
शोलावरम झील ---- ---- तिरूवल्लुर तमिलनाडु
संकेय झील (बैंगलोर) ---- कृत्रिम झील या टैंक बेंगलुरू कर्नाटक
संचल झील ---- कृत्रिम झील दार्जिलिंग पश्चिम बंगाल
संतरागाछी झील ---- ---- सत्रागछी पश्चिम बंगाल
सन्निहितसरोवर ऋग्वेद के सात पवित्र सरस्वतीस पवित्र पानी की टंकी थानेसर हरयाणा
सरवलसर झील ---- उच्च ऊंचाई झील चंबा हिमाचल प्रदेश
सरूननगर झील ---- कृत्रिम झील हैदराबाद तेलंगाना
सांभर झील ---- साल्ट लेक जयपुर राजस्थान
सिंगानल्लुरझील ---- ---- कोयम्बटूर तमिलनाडु
सिलिसेर्ह झील ,अलवर ---- सुंदर कृत्रिम झील अलवर राजस्थान
सूरज ताल चंद्रा नदी उच्च ऊंचाई झील लाहौल और स्पीति हिमाचल प्रदेश
सूरजकुंड झील ---- प्राचीन जलाशय सुनाम हरयाणा
सूरसागर झील ---- कृत्रिम झील वडोदरा गुजरात
स्वरूपसागरझील अयद नदी छोटे कृत्रिम झील उदयपुर राजस्थान
हमीरसर झील ---- कृत्रिम झील भुज गुजरात
हरिके वेटलैंड ब्यास नदी और सतलुज नदी मीठे पानी की झील तरनतारन साहिब पंजाब
हाफलोंग झील ---- उच्च ऊंचाई झील सिलचर असम
हिमायत सागर मूसी नदी कृत्रिम झील हैदराबाद तेलंगाना
हुसैन सागर मूसी नदी कृत्रिम झील हैदराबाद तेलंगाना
झील का नाम नदी का नाम प्रकार स्थान राज्य का नाम
अंशुपा झील महानदी मीठे पानी की झील कटक ओडिशा
list of Indian lakes (gk in hindi)

Read More »